Những Sửa Đổi, Bổ Sung Đáng Chú Ý Của Luật Kinh Doanh Bảo Hiểm

Luật Kinh Doanh Bảo Hiểm năm 2022 (Luật Kinh Doanh Bảo Hiểm), được thông qua ngày 16 tháng 06 năm 2022 và có hiệu lực từ ngày 01 tháng 01 năm 2023, đã thiết lập một khuôn khổ pháp lý rõ ràng cho hoạt động kinh doanh bảo hiểm tại Việt Nam, qua đó thúc đẩy một môi trường thị trường lành mạnh và cạnh tranh. Ngày 10 tháng 12 năm 2025, Quốc Hội đã ban hành Luật số 139/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kinh Doanh Bảo Hiểm (Luật Sửa Đổi), nhằm tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cho hoạt động kinh doanh bảo hiểm. Luật Sửa Đổi có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2026. Trong bản cập nhật pháp lý này, chúng tôi sẽ làm rõ những quy định đáng chú ý của Luật Sửa Đổi.

1. Nguyên tắc hoạt động của đại lý bảo hiểm

Trong khi Luật Kinh Doanh Bảo Hiểm chỉ quy định khái quát về việc đại lý bảo hiểm là cá nhân không được đồng thời làm đại lý cho nhiều doanh nghiệp bảo hiểm hoặc chi nhánh doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ nước ngoài hoạt động trong cùng lĩnh vực hoặc cùng loại hình kinh doanh, thì Luật Sửa Đổi đã làm rõ hơn nguyên tắc này khi xác định rằng một cá nhân chỉ được làm đại lý cho một doanh nghiệp bảo hiểm trong cùng một loại hình bảo hiểm (bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm phi nhân thọ hoặc bảo hiểm sức khỏe).

2. Dịch vụ phụ trợ bảo hiểm

Luật Sửa Đổi đã bãi bỏ các điều kiện kinh doanh đối với dịch vụ phụ trợ bảo hiểm, với hiệu lực từ ngày 01 tháng 07 năm 2026. Theo đó, kể từ ngày 01 tháng 07 năm 2026, dịch vụ phụ trợ bảo hiểm sẽ không còn là ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Đây là một bước cải cách quan trọng của Luật Sửa Đổi nhằm loại bỏ các điều kiện kinh doanh không cần thiết và giảm bớt rào cản pháp lý, đồng thời phù hợp với định hướng của Luật số 143/2025/QH15 về Đầu Tư, được Quốc Hội thông qua vào ngày 11 tháng 12 năm 2025 và có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 03 năm 2026.

3. Dịch vụ môi giới bảo hiểm

Luật Kinh Doanh Bảo Hiểm không quy định điều chỉnh riêng đối với hoạt động đầu tư của doanh nghiệp môi giới bảo hiểm. Do đó, một số hoạt động đầu tư tiềm ẩn rủi ro liên quan đến việc quản lý và sử dụng vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp môi giới bảo hiểm, có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sự ổn định tài chính của các doanh nghiệp này. Nhằm khắc phục khoảng trống này, Luật Sửa Đổi đã bổ sung các quy định nhằm bảo đảm hoạt động đầu tư của doanh nghiệp môi giới bảo hiểm được thực hiện một cách an toàn và hiệu quả. Cụ thể, Luật Sửa Đổi quy định rằng các khoản đầu tư của doanh nghiệp môi giới bảo hiểm phải bảo đảm các nguyên tắc về an toàn, khả năng thanh toán và hiệu quả, tuân thủ quy định của pháp luật và tự chịu trách nhiệm đối với hoạt động đầu tư của mình. Doanh nghiệp môi giới bảo hiểm không được đầu tư, dưới mọi hình thức, cho các cổ đông, thành viên góp vốn hoặc người có liên quan với cổ đông, thành viên góp vốn theo quy định của Luật Doanh Nghiệp, trừ tiền gửi tại các cổ đông hoặc thành viên góp vốn là tổ chức tín dụng.

4. Nguyên tắc về việc kiêm nhiệm chức danh

Luật Kinh Doanh Bảo Hiểm không cho phép Chuyên Gia Tính Toán và Kế Toán Trưởng trong doanh nghiệp bảo hiểm được kiêm nhiệm bất kỳ chức danh nào tại cùng tổ chức. Tuy nhiên, Luật Sửa Đổi đã điều chỉnh theo hướng cho phép hai chức danh này được kiêm nhiệm thêm vị trí quản lý nhất định. Cụ thể:

(i) Chuyên Gia Tính Toán được kiêm nhiệm chức danh Trưởng Bộ Phận Định Phí Bảo Hiểm; và

(ii) Kế Toán Trưởng được kiêm nhiệm chức danh Trưởng Bộ Phận Tài Chính Kế Toán.

5. Lộ trình thực hiện

Theo Luật Kinh Doanh Bảo Hiểm, các quy định liên quan đến khả năng thanh toán và các biện pháp can thiệp dự kiến có hiệu lực từ ngày 01 tháng 01 năm 2028. Tuy nhiên, Luật Sửa Đổi đã gia hạn thời điểm có hiệu lực của các quy định này đến ngày 01 tháng 01 năm 2031, bao gồm các nội dung về: (i) an toàn tài chính; (ii) khả năng thanh toán; (iii) biện pháp cải thiện; (iv) biện pháp can thiệp sớm; (v) biện pháp kiểm soát; (vi) trách nhiệm của doanh nghiệp bảo hiểm, doanh nghiệp tái bảo hiểm và chi nhánh nước ngoài tại Việt Nam trong thời gian áp dụng các biện pháp cải thiện, can thiệp sớm và kiểm soát; và (vii) phá sản doanh nghiệp bảo hiểm, doanh nghiệp tái bảo hiểm. Theo đó, các quy định tương ứng của Luật Kinh Doanh Bảo Hiểm năm 2000, vốn dự kiến hết hiệu lực vào ngày 31 tháng 12 năm 2027, được kéo dài hiệu lực thi hành đến hết ngày 31 tháng 12 năm 2030.Bên cạnh đó, trong giai đoạn từ ngày 01 tháng 01 năm 2028 đến hết ngày 31 tháng 12 năm 2030, doanh nghiệp bảo hiểm, doanh nghiệp tái bảo hiểm và chi nhánh nước ngoài hoạt động tại Việt Nam có trách nhiệm theo dõi, quản lý vốn, tính toán tỷ lệ an toàn vốn, đồng thời xây dựng phương án và lộ trình tăng vốn theo quy định của Bộ Trưởng Bộ Tài Chính.

Tải bản tin về máy tại đây: Cập Nhật Pháp Lý - Những sửa đổi, bổ sung đáng chú ý của Luật Kinh Doanh Bảo Hiểm

Chúng tôi cũng xin giới thiệu ấn bản đầu tiên của Cẩm Nang Pháp Lý và Đầu Tư Ngành Bảo Hiểm tại Việt Nam vừa được xuất bản. Vui lòng nhấn tại đây để đăng ký nhận cẩm nang.

Bài viết này chỉ cung cấp một bản tóm tắt về chủ đề được đề cập, mà không có bất kỳ nghĩa vụ nào do Công ty Luật Frasers chịu trách nhiệm. 

Bản tóm tắt không nhằm mục đích cũng như không nên dựa vào nó để thay thế cho lời khuyên pháp lý.

© Bản quyền của ấn phẩm này thuộc về Công ty Luật Frasers.